fa بررسی سامانه نظام ارجاع الکترونیک از دیدگاه کاربران در مراکز منتخب درمانی دانشگاه علوم پزشکی گلستان تخصصي Special پژوهشي Research نظام ارجاع الکترونیک به‌عنوان بخشی کلیدی از برنامه پزشک خانواده، در بهبود کیفیت خدمات، کاهش هزینه‌ها و ارتقای عدالت در دسترسی به مراقبت‌های سلامت نقش مهمی دارد. با وجود تلاش‌های انجام‌شده برای استقرار این سامانه در کشور، شواهد نشان می‌دهد اجرای آن با چالش‌های مختلف فنی، سازمانی و فرهنگی مواجه است. این مطالعه با هدف ارزیابی سامانه از دیدگاه کاربران به‌عنوان ذینفعان اصلی انجام شد.<br> این پژوهش مقطعی و توصیفی به روش ترکیبی کمی و کیفی در سال ۱۴۰۱ در مراکز منتخب دانشگاه علوم پزشکی گلستان انجام گرفت. جامعه پژوهش شامل کاربران مرتبط با سامانه ارجاع بود که به‌صورت تصادفی انتخاب شدند. داده‌های کمی با پرسشنامه معتبر در حوزه‌های کارکردی، فنی، سازمانی، رفتاری، فرهنگی، مدیریتی، اقتصادی، آموزشی، اخلاقی و سیاسی جمع‌آوری و با نرم‌افزار <strong data-end="780" data-start="770">SPSS18</strong> تحلیل شد. برای بخش کیفی، یک سؤال باز طراحی و پاسخ‌ها با روش تحلیل محتوای <strong data-end="866" data-start="854">MAXQDA20</strong> بررسی گردید.<br> در مجموع ۱۱۰ کاربر در مطالعه شرکت کردند. بالاترین میانگین نمره مربوط به فاکتور کارکردی (3.38&plusmn;0.99) و پایین‌ترین نمره به فاکتور فرهنگی (2.93&plusmn;0.76) تعلق داشت. از نظر اهمیت، فاکتور فنی بالاترین امتیاز (3.45&plusmn;0.93) و فاکتور سیاسی پایین‌ترین امتیاز (2.53&plusmn;1.02) را کسب کرد. تحلیل کیفی نیز ۱۱ گروه فاکتور کلیدی شامل مشکلات فنی به‌ویژه در طراحی نوبت‌دهی، کمبود نیروی انسانی و عدم هماهنگی میان سطوح ارجاع را شناسایی کرد.<br> &nbsp; <p data-end="504" data-start="0">The electronic referral system, as a key component of the family physician program, plays a vital role in improving service quality, reducing costs, and enhancing equity in access to healthcare. Despite efforts to implement this system in the country, evidence indicates that its deployment faces various technical, organizational, and cultural challenges. This study was conducted to evaluate the system from the perspective of users as the primary stakeholders.</p> <p data-end="1089" data-start="506">This cross-sectional descriptive study employed a mixed-methods approach in 2022 in selected healthcare centers of Golestan University of Medical Sciences. The study population included users associated with the referral system, selected randomly. Quantitative data were collected using a validated questionnaire covering functional, technical, organizational, behavioral, cultural, managerial, economic, educational, ethical, and political domains and analyzed with SPSS18. For the qualitative part, an open-ended question was designed, and responses were analyzed using MAXQDA20.</p> <p data-end="1595" data-is-last-node="" data-is-only-node="" data-start="1091">A total of 110 users participated in the study. The highest mean score was observed for the functional factor (3.38&plusmn;0.99), while the lowest was for the cultural factor (2.93&plusmn;0.76). Regarding importance, the technical factor received the highest score (3.45&plusmn;0.93) and the political factor the lowest (2.53&plusmn;1.02). Qualitative analysis identified 11 key factor groups, including technical issues&mdash;particularly inefficient appointment design&mdash;staff shortages, and lack of coordination across referral levels.</p> نظام ارجاع الکترونیک, پزشک خانواده, ارزیابی Electronic referral system, family physician, Assessment 0 0 http://jmis.hums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-561-2&slc_lang=fa&sid=1 nafise jamal نفیسه جمال jamal.nafiseh69@gmail.com 100319475328460013827 100319475328460013827 No دانشگاه علوم پزشکی گلستان azam zanganeh اعظم زنگنه azam.zanganeh72@gmail.com 100319475328460013828 100319475328460013828 Yes دانشگاه علوم پزشکی گناباد hadi riahi هادی ریاحی riahi.hadi@hotmail.com 100319475328460013829 0009-0002-4781-862x No دانشگاه علوم پزشکی گلستان nasim khagavian نسیم خواجویان naja.khajavian@gmail.com 100319475328460013830 100319475328460013830 No دانشگاه علوم پزشکی گناباد